Tối ưu hành trình – Tăng doanh thu – Giữ trải nghiệm khách hàng
Viện Đào tạo Rosemaris
Chương trình Đào tạo Đối tác Tài xế DiZi
Ghép khách không phải là nhận càng nhiều càng tốt
Nhiều người mới làm xe ghép thường nghĩ:
Có khách thì nhận.
Có chuyến thì nhận.
Có thêm doanh thu thì nhận.
Nhưng nếu chỉ chạy theo số lượng, rất dễ dẫn đến:
- Trễ giờ.
- Chạy vòng.
- Lịch trình chồng chéo.
- Khách hàng phàn nàn.
- Tài xế chịu áp lực.
- Chất lượng dịch vụ giảm.
Một tài xế chuyên nghiệp hiểu rằng:
GHÉP KHÁCH LÀ TỐI ƯU HÀNH TRÌNH
Mục tiêu không phải là nhận nhiều khách nhất.
Mà là:
Phục vụ tốt → Đúng giờ → Tối ưu hành trình → Tạo doanh thu hiệu quả.
1. Trước khi nhận khách, hãy nhìn toàn bộ hành trình
Một trong những sai lầm phổ biến nhất của tài xế mới là:
Nhận khách trước → Tính toán sau.
Cách làm chuyên nghiệp phải ngược lại:
Xem khách → Xem lộ trình → Xem thời gian → Tính toán → Sau đó mới quyết định nhận.
Trước mỗi khách mới, hãy tự hỏi:
Khách này có thực sự phù hợp với hành trình hiện tại của mình không?
Đây là câu hỏi quan trọng hơn việc khách đó mang lại bao nhiêu tiền.
2. Nguyên tắc 1: Ưu tiên khách cùng hướng
Đây là nguyên tắc đầu tiên khi ghép khách.
Ví dụ, bạn đang có hành trình:
Hà Nội → Hải Dương
Khách A:
Hà Nội → Hải Dương
→ Phù hợp với hành trình.
Khách B:
Hà Nội → Sơn Tây
→ Không phù hợp nếu phải đi lệch khỏi tuyến hiện tại.
Một khách có thể mang lại thêm doanh thu, nhưng nếu khiến toàn bộ hành trình bị lệch tuyến, thời gian di chuyển tăng lên và ảnh hưởng đến những khách khác thì đó chưa chắc là một chuyến ghép tốt.
Vì vậy:
Ưu tiên khách cùng hướng đi và thuận tuyến.
3. Nguyên tắc 2: Cùng khung giờ
Không chỉ nhìn vào vị trí.
Tài xế cần nhìn đồng thời:
📍 Lộ trình + 🕒 Thời gian
Ví dụ:
Khách A: 8h00
Khách B: 8h00
Khách C: 10h00
Trong trường hợp các điều kiện khác tương đương, A và B có khả năng kết hợp tốt hơn vì có cùng khung giờ.
Nhưng nếu chỉ nhìn giờ mà bỏ qua vị trí thì vẫn chưa đủ.
Một chuyến ghép tốt phải thỏa mãn cả hai yếu tố:
Thời gian phù hợp + Lộ trình phù hợp.
4. Nguyên tắc 3: Tận dụng cửa sổ thời gian ±20 phút
Đây là kiến thức đã được trình bày ở Bài 14 và là nền tảng để thực hiện ghép khách hiệu quả.
Ví dụ:
Khách A đặt:
8h00
Cửa sổ thời gian:
7h40 → 8h20
Khách B cũng đặt:
8h00
Cửa sổ thời gian:
7h40 → 8h20
Thay vì chỉ nhìn:
8h00 + 8h00
hãy nhìn:
7h40 → 8h20
và:
7h40 → 8h20
Bạn có một khoảng thời gian đủ rộng để tính toán thứ tự đón khách.
Đây chính là tư duy Time Window.
5. Sắp xếp điểm đón trước khi bắt đầu hành trình
Một sai lầm lớn là nhận khách xong mới bắt đầu suy nghĩ:
“Đón ai trước nhỉ?”
Cách làm chuyên nghiệp là phải tính trước.
Quy trình:
Xem toàn bộ điểm đón
↓
Xác định hướng di chuyển
↓
Sắp xếp thứ tự đón
↓
Tính thời gian giữa các điểm
↓
Xác định giờ đón thực tế
↓
Gọi xác nhận cho khách
↓
Bắt đầu hành trình
Ví dụ có ba khách A, B, C.
Không nhất thiết phải đón theo thứ tự khách đặt.
Thứ tự đón nên được xác định dựa trên lộ trình và khả năng phục vụ đúng thời gian.
6. Sắp xếp điểm trả theo lộ trình
Nguyên tắc tương tự cũng áp dụng với điểm trả.
Không nhất thiết:
- Ai đặt trước thì trả trước.
- Ai gọi trước thì trả trước.
- Ai trả nhiều tiền hơn thì trả trước.
Mục tiêu là:
TRẢ THUẬN ĐƯỜNG
Một thứ tự trả hợp lý có thể giúp:
- Giảm quãng đường vòng.
- Tiết kiệm thời gian.
- Giảm chi phí vận hành.
- Giảm thời gian khách phải chờ.
- Tăng hiệu quả toàn bộ chuyến xe.
Tài xế chuyên nghiệp không chỉ nhìn từng khách riêng lẻ.
Họ nhìn toàn bộ hành trình.
7. Ví dụ về cách ghép khách
Giả sử:
Khách A: 8h00
Khách B: 8h00
Hai điểm đón cách nhau khoảng 10 phút di chuyển.
Thay vì nghĩ rằng hai khách cùng giờ nên không thể ghép, hãy tính theo Time Window.
Có thể sắp xếp:
7h45: Đón khách A
↓
10 phút di chuyển
↓
8h00: Đón khách B
Cả hai thời điểm đều nằm trong cửa sổ thời gian của khách.
Đây chính là cách một tài xế biến khoảng thời gian thành khả năng tối ưu hành trình.
8. Gọi khách như thế nào cho chuyên nghiệp?
Một số tài xế gọi rất chung chung:
“Anh/chị chuẩn bị đi nhé.”
Khách nghe xong vẫn không biết:
- Bao giờ xe tới?
- Xe đang ở đâu?
- Cần chuẩn bị trong bao lâu?
Một cách giao tiếp rõ ràng hơn là:
“Em dự kiến đón anh/chị lúc 7h45. Hiện tại em đang trên đường. Anh/chị vui lòng chuẩn bị trước khoảng 10 phút giúp em nhé.”
Thông tin rõ ràng giúp khách chủ động hơn và giảm cảm giác chờ đợi.
Khách hàng không chỉ cần xe.
Họ cần biết điều gì đang xảy ra với hành trình của mình.
9. 5 câu hỏi trước khi nhận thêm khách
Trước khi nhận một khách mới vào hành trình hiện tại, hãy tự hỏi:
1. Có cùng hướng không?
Nếu phải đi lệch tuyến quá nhiều, cần cân nhắc.
2. Có cùng khung giờ không?
Khung giờ càng phù hợp, khả năng ghép càng cao.
3. Có nằm trong cửa sổ thời gian không?
Tất cả khách phải được phục vụ trong khung thời gian phù hợp.
4. Có tối ưu hành trình không?
Khách mới có làm hành trình dài hơn hoặc phức tạp hơn quá nhiều không?
5. Tôi có phục vụ tốt được không?
Đây là câu hỏi cuối cùng và cũng là câu hỏi quan trọng nhất.
Nếu cả 5 câu hỏi đều có câu trả lời phù hợp, khách đó có khả năng là một lựa chọn tốt để ghép.
10. Đừng biến tối ưu thành nhồi khách
Có một ranh giới rất quan trọng:
Tối ưu ≠ Nhận càng nhiều khách càng tốt.
Một tài xế có thể nhận rất nhiều khách nhưng:
- Không đảm bảo thời gian.
- Không kiểm soát được hành trình.
- Khách phải chờ lâu.
- Tài xế căng thẳng.
- Chất lượng phục vụ giảm.
Đó không phải là một chuyến xe được tối ưu.
Một chuyến xe tốt phải cân bằng được:
Doanh thu + Thời gian + Lộ trình + Chất lượng phục vụ.
11. Tư duy của Tài xế Ưu tiên
Có thể hình dung sự khác biệt qua ba cấp độ:
Tài xế mới
“Có khách là nhận.”
Tài xế chuyên nghiệp
“Có khách phù hợp mới nhận.”
Tài xế Ưu tiên
“Có khách phù hợp và có thể phục vụ tốt nhất mới nhận.”
Đây là sự khác biệt về tư duy vận hành.
Không phải cứ nhận được nhiều khách hơn là giỏi hơn.
Người giỏi là người biết lựa chọn, sắp xếp và tối ưu tốt hơn.
12. Hãy biến 5 câu hỏi thành thói quen
Từ những chuyến xe tiếp theo, trước khi nhận thêm khách, hãy tự kiểm tra:
☐ Có cùng hướng không?
☐ Có phù hợp về thời gian không?
☐ Có nằm trong Time Window không?
☐ Có tối ưu được hành trình không?
☐ Tôi có thể phục vụ khách hàng tốt không?
Nếu chưa chắc chắn, hãy tính toán lại trước khi nhận.
Một quyết định nhận khách đúng sẽ giúp cả hành trình thuận lợi hơn.
Thông điệp kết thúc
Xe ghép không phải cuộc chơi của người nhận nhiều khách nhất.
Xe ghép là cuộc chơi của người tối ưu tốt nhất.
Một tài xế giỏi không nhất thiết phải chạy nhiều hơn người khác.
Họ:
Suy nghĩ tốt hơn.
Tính toán tốt hơn.
Sắp xếp tốt hơn.
Phục vụ tốt hơn.
Và nhờ đó, họ có thể tạo ra nhiều giá trị hơn mà vẫn giữ được chất lượng dịch vụ.
Góc nhìn DiZi
Ghép khách là khoa học.
Bởi nó cần:
- Dữ liệu.
- Thời gian.
- Khoảng cách.
- Lộ trình.
- Khả năng tính toán.
Nhưng:
Tối ưu trải nghiệm khách hàng là nghệ thuật.
Bởi cuối cùng, tài xế không chỉ đang tối ưu một chiếc xe.
Tài xế đang tối ưu một hành trình có con người ở bên trong.
“Đừng cố nhồi thật nhiều khách vào xe. Hãy tối ưu thật tốt từng hành trình. Vì một hành trình chất lượng sẽ tạo ra khách hàng quay lại. Và khách hàng quay lại mới là nền tảng của thu nhập bền vững.”
